Senin cahilliğin benim yaşamımı etkiliyor

Kitabın Yazarı: Celal ŞENGÖR
(Masa Kitap, 100. Baskı-Ağustos 2023, 259 Sayfa)
Çok zengin ve köklü bir aileden gelen, jeolog olup mesleğine çok önemli katkıları olan, elindeki o kadar fırsata rağmen ısrarla kendi ülkesinde kalmayı sürdüren, kendine özgü bir davranış tarzı olup bunun tıbbi olarak bir hastalık olduğunu bilen birinin tanıtımını yapan bu uzun söyleşi kitabının yüz baskı yapabilmesi gerçekten o kişinin ne denli önemli biri olduğunu mu vurgular? Bunu kitabı okuduğunuzda siz karar vereceksiniz. Ara sıra televizyonlarda izleyebildiğimiz Celal Şengör’ün kılık-kıyafetinden dış görünüşüne, konuşmasındaki bilgi birikimine, bazen sert davranışlarına tanık olmuşuzdur. Tüm bunların nedenini anlayabilmek için de bu kitabı okumalıyız.
Sayın Şengör’ün “Asperger Sendromu” olduğunu, bu deyimin ise; “Sosyal etkileşimde bozukluk, tekrarlayıcı davranışlar, bilişsel gelişim eksikliği ve aşırı içe kapanıklık” içeren ve Down Sendromunun içinde bir durum olduğunu bilerek okumaya ve değerlendirmeye başlamalıyız!
“Hafızanız çok güçlü, bunu neye dayandırıyorsunuz?” sorusuna “Özellikle benim hafızam çocukluğumdan beri hep böyleydi ve azalmadı. Hani yaşlandıkça hafıza gider derler ya bende öyle bir şey olmadı. Tabii bu asperger olmanın bir etkisi; hafızam güçlü, muazzam bir konsantrasyonum var ama empatim yok. Bütün bunların asperger olmaktan kaynaklandığını söylüyor uzmanlar.”
Yazar; “Bu kitap ne tek başına jeolojiyi ne de Celal Şengör’ün biyografisini anlatıyor; kapağını kapattığınızda çok fazla yeni şey öğrenip alanında başarılı olmuş ve kendi şansını kendisi yaratmış birçok isimle tanışacaksınız. (…) Hayatın tek bir yönde akmadığını kabul etmek, artık o kadar zor olmayacak çünkü hocası İbrahim Sürmelihindi’nin “Çatlak Profesör” diye andığı Celal’in dünyasına giriş yapıyorsunuz” diyor.
Çocukluğunda annesinin ona bir dinozor kitabı almasıyla “merak” duygusu ortaya çıkıyor. “Bu hayvanlara ne oldu?” sorusuna o zamandan yanıt aramaya başlıyor! Büyüyünce ne olacaksın diye soranlara “Taşlarla ve kemiklerle uğraşan bir adam olacağım” diyecektir. Halbuki ailesinde hiç jeolog yoktur! Jules Verne’in tüm kitaplarını okumuş ve çok şeyler öğrenmiştir. “Bu kitaplar bana bilgili bir insanın her şeyi yapabileceğini öğretti. Yeter ki bilgili olalım diye düşündüm” der. Ortaokulda bir öğretmeni ondaki jeoloji bilgi ve merakını keşfedip yönlendirecektir.
Aynı zamanda en büyük tutkusu Hava Kuvvetlerine girmektir; ancak gözlerinin bozukluğu buna engel olur. Yine de ailesindeki üst düzey kişilerin varlığıyla Hava Kuvvetlerine önce maskot olur, sonra ders verme adına uçabilecektir. “Benim jeolojide beş paralık bir başarım varsa, Hava Kuvvetleri’nden aldığım çalışma disiplini ve takım çalışması sayesindedir” diyor Şengör. Bir gün de kendisinden Hava Kuvvetleri’nde bir konferans vermesi istendiğinde en stratejik unsur olarak su konusunu seçiyor. “Bizim en büyük zenginliğimiz Doğu Anadolu’daki su bütçesi olduğunu söyledim çünkü Doğu Anadolu bütün Ortadoğu’yu besler. Bunu İsrail ile ABD de istiyor çünkü bu suyu kestiğin taktirde Ortadoğu’nun petrolü beş para etmez hale geliyor. Bu sebeple bu bölgeye el koymak istiyorlar” diyor.  
İlk uçuşunu sırtında üsteğmen üniformasıyla beş yaşında Nuri Koyuncu Binbaşının kucağında yapacaktır! Ailesi için ise; “Biz serbest bir aileydik. Babam ve annem dindar, ben ateistim ve bu konu aramızda en ufak bir tartışma konusu olmadı ama işte Atatürk ile İnönü’ye laf söyledin mi iş bitiyordu. Evden bile kovulurdun” diyor.
Siyasi görüşünün ise tamamen Kemalizm olduğunu söyler. Klasik solculuğu ve sağcılığı ise reddeder. Temel dayanağı okumak, araştırmak ve sürekli merak edip çalışmaktır. “Yanılmaktan ve yanlış yapmaktan korkmayın. Bilimin bugün söylediği her şeyin yarının yanlışı olduğunu bilin” der. Sonuna kadar öğrenci kalacağını ekler. Ama “Okuyarak bir sürü şey elde edebilirsin ama aptalsan o okuduğun şey hiçbir işe yaramaz” diye de ekliyor.
İlginç bir aile, ilginç bir çocuk ve ilginç bir bilim adamı… Okurken çoğu yerde şaşıracağımız konular çok… Bazı yerleri iki kez okuyacağınız da garanti; hatta okuduğunuza inanamayabilirsiniz.
İyi okumalar dileği ile.